Ekmel Varlık Delili Nedir? Ne Demektir?

İslam felsefesi ile ilgilenen biriyseniz, daha önce karşınıza “Ekmel Varlık delili nedir”?” sorusu çıkmış olabilir. Ekmel Varlık delili, İslam felsefesinde ve kelam geleneğinde ortaya çıkmış olan bir kavramdır. Ekmel kelimesi Arapça kökenli olup “mükemmel” veya “en iyi” anlamına gelir. Varlık delili ise bir şeyin var olduğunu kanıtlamak için kullanılan argümanları ifade eder.

Ekmel varlık delili, varlığın en mükemmel, en eksiksiz ve en yüce şekli olarak kabul edilen Tanrı’nın varlığına işaret eden bir ontolojik argümandır. Bu argüman, Tanrı’nın zorunlu ve mutlak bir varlık olduğunu savunur.

İçindekiler

  • Ontolojik Delil (Ekmel Varlık Delili) Nedir?
    • Ekmel Varlık Delilini Savunan Filozoflar ve Görüşleri
  • Ekmel Varlık Deliline Yapılan Eleştiri ve İtirazlar
    • Sıkça Sorulan Sorular

Ontolojik Delil (Ekmel Varlık Delili) Nedir?

Ontolojik delil, varlığı kanıtlayan bir argüman sunar.

Ontolojik delil, varlığın kanıtlanmasıyla ilgilenen bir argümandır. Bu delile göre varlık, bir dizi mükemmel niteliğe sahip olmalıdır ve en yüksek, en mükemmel varlık olan Tanrı’nın varlığı bu niteliklerden dolayı gereklidir. Ekmel Varlık delili, ontolojik delilin bir versiyonudur ve özellikle İslam felsefesinde önemli bir yere sahiptir.

Ontolojik Delil, a priori bir argümandır, yani deneyimden bağımsız olarak mantıksal düşüncelerle işler. Ancak ontolojik delile yöneltilen eleştiriler ve itirazlar bulunmaktadır. Eleştirmenler, argümanın mantıksal hatalar içerdiğini, varlık kavramının insan düşüncesiyle sınırlı olduğunu ve ontolojik argümanların gerçeklik düzeyinde bir dayanağı olmadığını iddia etmektedirler.

Ekmel Varlık Delilini Savunan Filozoflar ve Görüşleri

Ekmel Varlık Delilini savunan filozoflar arasında İbn Sina ve İbn Rüşd gibi İslam düşünürleri bulunur. İbn Sina, “varlık zinciri” olarak adlandırdığı bir argümanla varlığın merdivenlerine dayanarak en yüksek varlığa, yani Tanrı’ya ulaşmayı savunur. İbn Rüşd ise Aristoteles’in fikirlerini temel alarak Tanrı’nın varlığını zorunlu bir varlık olarak nitelendirir ve bunun kanıtını sunar.

Ekmel Varlık delili, sadece İslam filozofları tarafından değil, Saint Anselm gibi Orta Çağ filozofları tarafından da savunulmuştur. Saint Anselm ise bu kavramı ilk ortaya atan düşünür olarak bilinir. Ekmel Varlık delilini savunan bir argüman sunmuş ve Tanrı’nın varlığının zorunlu olduğunu iddia etmiştir. Ona göre Tanrı’nın varlığı kendiliğinden gereklidir. Daha sonra Descartes, Leibniz ve Hegel de bu argümana destek vermiştir. Bu filozoflar, Tanrı’nın zorunlu bir varlık olduğunu ve varlık kavramının da varlığına işaret ettiğini savunmuşlardır.

Ekmel Varlık Deliline Yapılan Eleştiri ve İtirazlar

Ekmel Varlık deliline pek çok eleştiri getirilmiştir.

Her felsefi kavramda olduğu gibi Ekmel Varlık delilline yönelikte pek çok eleştiri bulunmaktadır. Bu eleştiri ve itirazlara şunlar örnek gösterilebilir:

  • Eksikliklerin olabileceği argümanı: Ekmel Varlık delili, varlığın mükemmelliği üzerine kurulu olduğu için, varlıkta eksikliklerin olabileceği düşüncesini kabul etmez. Ancak, evrende mevcut kötülük ve acı gibi olumsuzluklar, Tanrı’nın mutlak mükemmelliğiyle bağdaşmayabilir. Bu noktada, bir varlığın mükemmel olduğunu iddia etmek ve aynı zamanda bu varlığın eksiklikler içermesi çelişkili bir durum olarak değerlendirilebilir.
  • İhtilaflı nitelikler: Ekmel Varlık delili, “mükemmellik” kavramını özneldir ve insanların farklı anlayışlarına açıktır. Dolayısıyla, hangi niteliklerin mükemmellikle ilişkilendirileceği konusunda farklı düşünce ve inançlar ortaya çıkabilir. Örneğin, bir kişi için bir varlığın mükemmel olması, güçlü olmasını gerektirirken, başka bir kişi için ahlaki erdemlere sahip olması mükemmellik kriteri olabilir. Yani mükemmellik sübjektif olarak ele alındığı zaman, Ekmel Varlık delilinin hangi niteliklerin mükemmelliği temsil ettiğini belirlemedeki zorluklarını eleştirebiliriz.
  • Geçerlilik sorunu: Ekmel Varlık delilinin mantıksal geçerliliği de tartışmalı bir durumdur. Buna karşı olan argüman, bazıları tarafından sadece bir tanımlama sorunu olarak görülürken diğerleri tarafında gerçek bir kanıt sunmadığı için eleştirilmektedir. Ekmel Varlık delili, varlığın mükemmellik niteliklerini tanımlar ve bu niteliklerin varlığın zorunlu bir varlık olan Tanrı’yı gerektirdiğini iddia eder. Ancak bu argümanın nasıl mantıksal olarak geçerli olduğu ve gerçekten de Tanrı’nın varlığını kanıtladığı tartışmalı bir konudur.

Yani genel olarak Ekmel Varlık deliline yöneltilen eleştiriler arasında en önemli noktalar, eksikliklerin olabileceği argümanı, ihtilaflı nitelikler sorunu ve geçerlilik sorunudur. Eleştirilerin temelinde, varlığın mükemmelliği ve Tanrı’nın varlığı arasındaki ilişki konusundaki sorunlar ve mantıksal tutarlılık eksiklikleri yer almaktadır.

Sonuç olarak Ekmel Varlık delili, savunanlarıyla eleştirenleri arasında süregelen bir felsefe konusu olmuştur. Filozoflar ve ilahiyatçılar arasında uzun süredir tartışılmakta olan bu konu hakkında günümüzde hala yeni argümanlar ortaya atılmaktadır.

Genel kategorimiz altında daha pek çok ilgi çekici içerik bulabilirsiniz. Bunlardan biri olan Cin Kabileleri İsimleri ve Özellikleri ile keşfe başlayabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular Ekmel Delili Nedir? Ekmel Varlık delili, İslam felsefesinde ortaya çıkmış olan bir argümandır. Bu delile göre, varlık mükemmel niteliklere sahip olmalıdır ve en mükemmel varlık olan Tanrı’nın varlığı bu niteliklerden dolayı gereklidir. Hangi filozoflar Ekmel Varlık Delilini Savunmuştur? Ekmel Varlık delilini savunan filozoflar arasında İbn Sina ve İbn Rüşd gibi önemli İslam düşünürleri bulunur. Bu filozoflar, varlığın mükemmelliğini ve Tanrı’nın varlığını tartışmış ve Ekmel Varlık delilini ileri sürmüşlerdir. Ekmel Varlık Delilinin Temel Argümanı Nedir? Ekmel Varlık delilinin temel argümanı, varlığın mükemmelliğine dayanarak Tanrı’nın varlığını savunmaktır. Bu argüman, evrende bulunan bilgelik, güzellik, düzen, iyilik gibi mükemmel niteliklerin bir en mükemmel varlığın varlığını gerektirdiğini ileri sürer.

Kaynak: Cemre

Ekmel Varlık Delili Nedir? Ne Demektir? Hakkında S.S.S.

0 Yorum

Yorum Yaz

e-Posta adresiniz açık bir şekilde yazılmayacaktır. * alanlar zorunludur.

0 yorum